Rośliny lecznicze i zioła

Cenne właściwości roślin zielnych

Czym różnią się rośliny lecznicze od ziół?

Zioła to szeroka kategoria roślin, obejmująca gatunki używane w różnych celach – w medycynie, w kuchni, w kosmetologii itp. Rośliny lecznicze natomiast zawierają związki chemiczne oddziałujące na organizm człowieka, które są wykorzystywane w celach terapeutycznych.

Mówiąc najprościej, wszystkie rośliny lecznicze są ziołami, ale nie wszystkie zioła są roślinami leczniczymi.

Lecznicze czy trujące?

Większość roślin o właściwościach leczniczych zaliczamy również do roślin trujących, dlatego też nie należy ich stosować, jeśli nie posiada się fachowej wiedzy. Różnica między dawką działającą leczniczo, a dawką wywołującą zatrucie jest często niewielka. 

Istnieją również określone choroby czy stany organizmu, w których stosowanie niektórych ziół może być szkodliwe. Dlatego też stosowanie roślin w celach terapeutycznych powinno być konsultowane z lekarzem.

Przykłady roślin leczniczych

  • koszyczek rumianku (Chamomillae anthodium) 

Stosowany w przypadku dolegliwości związanych z układem pokarmowym, choroby lokomocyjnej, nerwowości i problemów z zasypianiem, dolegliwości menstruacyjnych.

  • szczaw lancetowaty (Rumex hydrolapathum) 

Działa przeciwwirusowo i przeciwbakteryjnie, jest stosowany jako lek wspomagający terapię stanów zapalnych górnych i dolnych dróg oddechowych, a także błony śluzowej jamy ustnej.

  • ziele werbeny pospolitej (Verbena officinalis) 

Działa przeciwzapalnie, bakteriobójczo i ściągająco, stosowana przy infekcjach górnych dróg oddechowych.

  • kwiat bzu czarnego (Sambucus nigra) 

Zwiększa elastyczność i obniża przepuszczalność ścian naczyń włosowatych, działa wspomagająco w katarze siennym i przeziębieniach.

  • ziele krwawnika pospolitego (Achillea millefolium) 

Działa rozkurczowo i przeciwzapalnie, wspomaga trawienie, hamuje krwawienie, może być stosowany do leczenia krwawiących lub zainfekowanych ran.

  • ziele mniszka lekarskiego (Taraxacum officinale) 

Jest stosowany w przypadku utraty łaknienia, dolegliwości trawiennych, schorzeń reumatycznych i chorób dróg moczowych.

Czym są rośliny przyprawowe?

Roślinami przyprawowymi nazywamy rośliny, które są uprawiane ze względu na swój specyficzny smak czy zapach. Ich konkretne części, np. nasiona, owoce, kora itp., są stosowane do nadawania lub poprawiania smaku potraw. Wiele roślin przyprawowych ma również działanie prozdrowotne, są wiec jednocześnie roślinami leczniczymi.

Większość współcześnie stosowanych roślin przyprawowych nie rośnie naturalnie w naszej strefie klimatycznej (np. wanilia, goździki czy cynamon). 

Substancje chemiczne, które występują w roślinach przyprawowych i odpowiadają za ich specyficzny aromat w większej ilości mogą wywołać podrażnienia i reakcje alergiczne. W skrajnych przypadkach mogą nawet doprowadzić do zatrucia. Dlatego też w celach kulinarnych powinny być one używane w niewielkich, bezpiecznych ilościach, które w zupełności wystarczają w celu poprawienia smaku potraw.

Czym jest farmakopea?

Farmakopea to oficjalny spis leków, w skład którego wchodzą również zioła o właściwościach leczniczych, które zostały dopuszczone do stosowania jako leki. Pełni ona więc rolę swoistego kodeksu, zawierającego normy i specyfikacje jakościowe dla leków. Farmakopea obowiązująca w naszym kraju jest nazywana Farmakopeą Polską i jest polskojęzycznym przekładem Farmakopei Europejskiej.

Fundusze Europejskie dla Małopolski
Rzeczpospolita Polska
Dofinansowano przez Unię Europejską
Małopolska